Yabancılar Hukuku Avukatı İstanbul

Yabancılar hukuku, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan kişilerin ülkeye girişi, ikameti, çalışması, mülk edinmesi ve sınır dışı edilmesi gibi konuları düzenleyen hukuk dalıdır. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu bu alanın temel yasal kaynağını oluşturur. Vize işlemleri, ikamet izni başvuruları, çalışma izni süreçleri, tahdit kodları, deport kararları ve uluslararası koruma talepleri yabancılar hukukunun en sık uyuşmazlığa konu olan alanlarıdır. İstanbul gibi yabancı nüfusun ve idari başvuru trafiğinin en yoğun olduğu şehirde deneyimli bir İstanbul yabancılar hukuku avukatı ile sürecin yönetilmesi, hak kayıplarını ve sınır dışı risklerini önlemenin en etkili yoludur.

Yabancılar hukuku yalnızca bireysel başvuru süreçleriyle sınırlı olmayıp yabancıların Türkiye’de şirket kurması, taşınmaz edinmesi, yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi ile uluslararası koruma statüsünden doğan hakları da kapsar. Bu alandaki idari işlemlerde süreler hak düşürücü niteliktedir ve kaçırılması halinde başvuru veya dava hakkı tamamen ortadan kalkar. Özellikle deport kararlarında yedi günlük dava açma süresi, sürecin ne kadar acil ve kritik olduğunu açıkça ortaya koyar.

Yabancılar Hukuku Nedir?

Yabancılar hukuku, bir ülkede vatandaşlık bağı bulunmayan kişilerin hukuki statüsünü, hak ve yükümlülüklerini düzenleyen hukuk dalıdır. Türkiye’de bu alanın temel kanunu 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) olup yabancıların ülkeye girişi, kalışı, çıkışı ve uluslararası koruma talepleri bu kanun çerçevesinde düzenlenmektedir. Anayasa’nın 16. maddesi yabancıların temel hak ve hürriyetlerinin uluslararası hukuka uygun olarak kanunla sınırlandırılabileceğini belirtir.

Yabancılar hukuku, ulusal mevzuatın yanı sıra Türkiye’nin taraf olduğu ikili ve çok taraflı uluslararası anlaşmalar, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve 1951 Cenevre Mülteciler Sözleşmesi gibi uluslararası belgelerden de beslenir. Göç İdaresi Başkanlığı yabancılarla ilgili idari işlemlerin yürütülmesinde temel yetkili kurumdur. İkamet izni, çalışma izni, sınır dışı etme, idari gözetim ve uluslararası koruma kararları bu kurum ve valiliklerce verilir.

Yabancıların Türkiye’ye Girişi ve Vize İşlemleri

Yabancıların Türkiye’ye girişi, geçerli pasaport ve gerekli hallerde vize ile mümkündür. Vize, yabancının ülkeye giriş amacına göre farklı türlerde düzenlenir. Turistik vize, ticari vize, çalışma vizesi, eğitim vizesi ve transit vize başlıca vize türleridir. Türkiye’nin ikili anlaşmalar kapsamında birçok ülkeye vize muafiyeti tanıdığı da göz önünde bulundurulmalıdır. Vize muafiyeti olan ülke vatandaşları genellikle 90 gün süreyle vizesiz kalabilir.

Vize başvuruları yabancının vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk konsolosluklarına yapılır. E-vize sistemi üzerinden çevrimiçi başvuru da birçok ülke vatandaşı için mümkündür. Vize reddi halinde yabancıya gerekçe bildirilir ve itiraz hakkı bulunur. Vize veya vize muafiyeti süresini aşarak Türkiye’de kalan yabancılar vize ihlali yapmış sayılır ve bu durum idari para cezası, tahdit kodu uygulanması ve giriş yasağı gibi yaptırımlarla sonuçlanabilir.

İkamet İzni Başvurusu ve Uzatma Süreci

Türkiye’de 90 günden fazla kalmak isteyen yabancıların ikamet izni alması zorunludur. 6458 sayılı Kanun altı farklı ikamet izni türü düzenler: kısa dönem, uzun dönem, aile, öğrenci, insani ve insan ticareti mağduru ikamet izni. Başvuru e-ikamet sistemi üzerinden çevrimiçi yapılır ve randevu alınarak il göç idaresi müdürlüğüne gerekli belgelerle birlikte başvurulur.

İkamet izni başvurusunda pasaport, biyometrik fotoğraf, sağlık sigortası, kalınacak adrese ilişkin belge ve başvuru türüne göre değişen ek belgeler istenir. İlk başvuru onaylanırsa ikamet izni kartı kişinin adresine gönderilir. İkamet izni süresi dolmadan altmış gün önce uzatma başvurusu yapılmalıdır. Süresinde uzatma başvurusu yapılmazsa yabancı vize ihlali durumuna düşer. İkamet izni başvurusunun reddi halinde kararın tebliğinden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. İstanbul İl Göç İdaresi Müdürlüğündeki yoğun başvuru trafiği nedeniyle İstanbul yabancılar hukuku avukatı desteğiyle sürecin takip edilmesi, başvurunun reddini önlemenin en etkili yoludur.

Çalışma İzni Başvurusu ve Şartları

Yabancı uyruklu kişilerin Türkiye’de yasal olarak çalışabilmeleri için 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında çalışma izni almaları zorunludur. Çalışma izni aynı zamanda ikamet izni yerine geçer ve ayrıca ikamet izni alınmasına gerek kalmaz. Çalışma izni başvuruları yurt içinden veya yurt dışından yapılabilir. Yurt içinden başvuruda yabancının geçerli ikamet iznine sahip olması, yurt dışından başvuruda ise işverenin Bakanlığa eş zamanlı başvuru yapması gerekir.

Çalışma izni süreli, süresiz, bağımsız ve Turkuaz Kart olmak üzere farklı türlerde düzenlenir. Süreli çalışma izni belirli bir işveren ve işyerine bağlı olarak en fazla iki yıl için verilir. Bağımsız çalışma izni yabancının herhangi bir işverene bağlı olmadan kendi işini kurmasına olanak tanır. Turkuaz Kart ise nitelikli yabancı işgücüne süresiz çalışma ve ikamet hakkı sağlayan özel bir statüdür. Çalışma izni başvurusunun reddi halinde kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde itiraz başvurusu yapılabilir veya idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.

Sınır Dışı Etme (Deport) Kararı ve İptali

Sınır dışı etme kararı, YUKK m.54 kapsamında yabancının Türkiye’den çıkarılmasına yönelik verilen idari karardır. Kamu düzeni veya güvenliği açısından tehdit oluşturma, yasadışı giriş veya çıkış, vize ihlali, kaçak çalışma, ikamet izni iptal edilme ve uluslararası koruma başvurusunun reddedilmesi gibi nedenlerle il göç idaresi müdürlükleri veya valiliklerce bu karar verilebilir.

Deport kararına karşı kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine iptal davası açılmalıdır. Dava ile birlikte yürütmenin durdurulması talep edilir ve mahkeme bu talebi kabul ederse yabancı dava sonuçlanana kadar sınır dışı edilemez. Bu yedi günlük süre hak düşürücüdür ve kaçırılması halinde dava hakkı tamamen ortadan kalkar. Kendi ülkesine gönderilmesi halinde ölüm cezası, işkence veya insanlık dışı muamele görme riski bulunan yabancılar hakkında sınır dışı etme kararı uygulanamaz. Bu kişiler için insani ikamet izni düzenlenir.

Tahdit Kodları Nedir?

Tahdit kodları, yabancıların Türkiye’ye giriş, çıkış veya kalış durumlarına ilişkin kısıtlamaları gösteren ve Göç İdaresi Başkanlığı tarafından yabancının kaydına işlenen idari kodlardır. Harf ve rakam kombinasyonlarından oluşan bu kodlar, yabancının neden kısıtlamaya tabi tutulduğunu ve kısıtlamanın süresini belirtir. Tahdit kodları Ç, G, K, N, O, V ve Y harfleriyle başlayan farklı serilere ayrılır ve her seri farklı bir kısıtlama kategorisini temsil eder.

Ç serisi kodlar vize, ikamet ve çalışma izni ihlallerinden kaynaklanan giriş yasaklarını, G serisi güvenlik ve suç kaynaklı kısıtlamaları, N serisi ödenmemiş idari para cezalarını, O serisi uluslararası koruma süreçleriyle ilgili kodları, V serisi ikamet ve vize işlemlerine dair bildirim kodlarını kapsar. Uygulamada en sık karşılaşılan tahdit kodları arasında Ç-101 (üç ay giriş yasağı), Ç-113 (yasadışı giriş-çıkış), Ç-114 (hakkında adli işlem yapılanlar), Ç-120 (idari para cezası ödenmemesi nedeniyle beş yıl giriş yasağı) ve G-87 (genel güvenlik açısından tehlike arz edenler) yer almaktadır.

Tahdit Kodu Nasıl Kaldırılır?

Tahdit kodunun kaldırılması için üç temel yol bulunmaktadır: Göç İdaresi Başkanlığına idari itiraz, idare mahkemesinde iptal davası ve meşruhatlı vize başvurusu. İdari itiraz, Göç İdaresi Başkanlığına gerekçeli bir dilekçe ile yapılır ve itiraz süreci boyunca iptal davası açma süresi durur. Ancak uygulamada idari itiraz başvuruları çoğunlukla reddedilmektedir.

İdari itirazın reddi veya doğrudan dava yoluna başvurulması halinde kararın tebliğinden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılır. Mahkeme, tahdit kodunun hukuka uygun olarak konulup konulmadığını denetler ve gerekçesiz veya orantısız bulunan kodların iptaline karar verebilir. Meşruhatlı vize ise tahdit kodu kaldırılmadan yabancının Türkiye’ye girişini sağlayan istisnai bir yoldur. Meşruhatlı vize başvurusu Türk konsolosluklarına yapılır ve kabul edilmesi halinde yabancı tahdit kodu bulunmasına rağmen ülkeye giriş yapabilir. İstanbul yabancılar hukuku avukatı desteğiyle tahdit kodunun niteliğine göre en uygun hukuki yolun belirlenmesi, sürecin hızlı sonuçlanması açısından kritik öneme sahiptir.

Uluslararası Koruma ve Mülteci Hukuku

Uluslararası koruma, ülkesinde zulme uğrama tehlikesi bulunan yabancılara Türkiye tarafından sağlanan hukuki statüdür. YUKK dört farklı koruma statüsü düzenler: mülteci, şartlı mülteci, ikincil koruma ve geçici koruma. Mülteci statüsü Avrupa ülkeleri vatandaşlarına tanınırken, Avrupa dışı ülke vatandaşlarına şartlı mülteci statüsü verilir. İkincil koruma ise mülteci veya şartlı mülteci olarak nitelendirilemeyen ancak ülkesine gönderilmesi halinde ciddi zarar görme riski bulunan kişilere tanınır.

Geçici koruma statüsü ise kitlesel göç durumlarında uygulanan özel bir rejimdir ve Suriye vatandaşları için uygulanan geçici koruma bu kapsamdadır. Uluslararası koruma başvuruları il göç idaresi müdürlüklerine yapılır ve başvuru süresince yabancı sınır dışı edilemez. Başvurunun reddi halinde kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde idare mahkemesine itiraz edilebilir. Uluslararası koruma statüsü sahibi yabancılar ikamet izni, çalışma hakkı, sağlık ve eğitim hizmetlerinden yararlanma gibi haklara sahiptir.

İdari Gözetim Kararı ve İtiraz

İdari gözetim, sınır dışı etme kararı verilen yabancının kaçma veya kaybolma riski bulunması, Türkiye’ye giriş-çıkış kurallarını ihlal etmesi veya kimliğinin tespit edilememesi halinde geri gönderme merkezlerinde tutulmasıdır. İdari gözetim süresi altı ayı geçemez ve zorunlu hallerde altı ay daha uzatılabilir. İdari gözetim kararı valilik tarafından verilir ve kararın yabancıya tebliği zorunludur.

İdari gözetim kararına karşı sulh ceza hakimliğine itiraz hakkı bulunur. Hakim, itirazı beş gün içinde karara bağlar. İdari gözetimin devamına karar verilse dahi yabancı veya avukatı otuz günlük sürelerde düzenli olarak idari gözetimin devamının gerekip gerekmediğinin incelenmesini talep edebilir. Geri gönderme merkezindeki koşulların insan onuruna uygun olmaması, gözetim süresinin aşılması veya gözetim koşullarının değişmesi halinde idari gözetimin kaldırılmasına karar verilebilir.

Yabancıların Türkiye’de Taşınmaz Edinmesi

Yabancı uyruklu gerçek kişiler ve yabancı tüzel kişiler Türkiye’de belirli koşullarla taşınmaz edinebilir. Tapu Kanunu’nun 35. maddesi yabancıların taşınmaz edinme hakkını düzenler ve mütekabiliyet (karşılıklılık) ilkesi ile belirli sınırlamalar çerçevesinde bu hakkı tanır. Yabancı gerçek kişiler en fazla otuz hektar taşınmaz edinebilir ve askeri yasak bölgelerde, güvenlik bölgelerinde taşınmaz satın alamaz.

Yabancıların taşınmaz edinmesinde tapu müdürlüğü onayı gerekir ve bazı hallerde ilgili valiliğin veya kurumların uygunluk görüşü aranır. Yatırım yoluyla vatandaşlık başvurusunda bulunan yabancılar için en az 400.000 Amerikan Doları değerinde taşınmaz satın alma ve üç yıl satmama taahhüdü şartı bulunmaktadır. Taşınmaz edinen yabancılar kısa dönem ikamet izni başvurusunda bulunabilir. Taşınmaz edinme sürecinde tapu devir işlemlerinin, ekspertiz raporunun ve satmama taahhüdünün hukuka uygun şekilde tamamlanması, ileride doğabilecek uyuşmazlıkları önlemenin en etkili yoludur.

Yabancıların Türkiye’de Şirket Kurması

Yabancı gerçek ve tüzel kişiler Türkiye’de herhangi bir kısıtlama olmaksızın şirket kurabilir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu yabancı yatırımcılara Türk vatandaşlarıyla eşit koşullarda şirket kurma hakkı tanır. Anonim şirket, limited şirket ve şahıs şirketi yabancıların en sık tercih ettiği şirket türleridir. Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu kapsamında yabancı yatırımcılar kâr transferi, tasfiye bedeli transferi ve serbest döviz transferi haklarına sahiptir.

Şirket kurma süreci ticaret sicil müdürlüğüne başvuru ile başlar. Ana sözleşme hazırlanması, sermaye taahhüdünün yerine getirilmesi, vergi dairesi kaydı ve ilgili kurumsal izinlerin alınması sürecin temel aşamalarıdır. Yabancı ortakların pasaport tercümeleri, apostil şerhli belgeler ve potansiyel vergi kimlik numarası alınması gibi ek prosedürler gerekir. Yabancı şirketlerin Türkiye’de şube veya irtibat bürosu açması da mümkündür. İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yabancı yatırımcıların en yoğun başvuru yaptığı ticaret sicil müdürlüğüdür.

Vize İhlali ve Sonuçları

Vize ihlali, yabancının vize veya vize muafiyeti süresini aşarak Türkiye’de kalmasıdır. İhlal süresi arttıkça yaptırımlar ağırlaşır. On güne kadar süre aşımında uyarı yapılabilirken, on gün ile üç ay arasındaki ihlallerde üç ay giriş yasağı (Ç-101 kodu), üç ile altı ay arasında altı ay giriş yasağı (Ç-102 kodu), altı ay ile bir yıl arasında bir yıl giriş yasağı (Ç-103 kodu), bir ile iki yıl arasında iki yıl giriş yasağı (Ç-104 kodu) ve iki yılı aşan ihlallerde beş yıl giriş yasağı (Ç-105 kodu) uygulanır.

Vize ihlali tespit edilen yabancıya idari para cezası kesilir ve sınır dışı etme kararı verilebilir. Para cezasının ödenmemesi halinde ek tahdit kodları (Ç-120) uygulanarak giriş yasağı süresi uzatılır. Vize ihlali süresi sona ermeden yetkili makamlara kendiliğinden başvuran yabancılara terke davet prosedürü uygulanabilir ve bu durumda daha hafif yaptırımlar söz konusu olur. Vize ihlalinin farkına varılması halinde en kısa sürede hukuki danışmanlık alınması, yaptırımların en aza indirilmesi açısından belirleyici önem taşır.

Yabancılar Hukukundaki Dava ve Başvuru Türleri Nelerdir?

Yabancılar hukuku kapsamında çok sayıda idari dava ve başvuru türü bulunmaktadır. Bu dava türlerinin büyük çoğunluğu idare mahkemelerinde görülür ve hak düşürücü sürelere tabidir.

Bu dava türlerinde sürelerin hak düşürücü olması nedeniyle kararın tebliğinden itibaren derhal hukuki sürecin başlatılması zorunludur. Özellikle deport kararlarında yedi günlük süre son derece kısadır ve bu süre içinde hem iptal davası hem de yürütmenin durdurulması talebinin mahkemeye sunulması gerekir.

İstanbul Yabancılar Hukuku Avukatı

İstanbul, Türkiye’de en fazla yabancı nüfusun yaşadığı ve en yoğun göç idaresi başvurusunun yapıldığı şehirdir. İstanbul İl Göç İdaresi Müdürlüğündeki ikamet izni, çalışma izni ve deport dosyalarının yoğunluğu, süreçlerin dikkatli ve profesyonel şekilde takip edilmesini zorunlu kılmaktadır. İstanbul yabancılar hukuku avukatı olarak Arın Hukuk, ikamet ve çalışma izni başvuruları, deport kararlarının iptali, tahdit kodu kaldırma davaları, uluslararası koruma süreçleri ve yabancıların Türkiye’deki ticari ve mülkiyet işlemlerinde müvekkillerine kapsamlı hukuki destek sunmaktadır.

Arın Hukuk ve Danışmanlık Ofisi Kadıköy merkezli olarak yabancılar hukuku alanında bireysel ve kurumsal müvekkillere profesyonel avukatlık hizmeti vermektedir. İkamet izni başvuru süreçlerinin yönetimi, çalışma izni dosyalarının hazırlanması, deport kararlarına karşı acil müdahale ve yürütmenin durdurulması talepleri, tahdit kodlarının kaldırılması için idari itiraz ve dava süreçleri ile yabancıların şirket kurma ve taşınmaz edinme işlemlerinde sonuç odaklı çalışma prensibiyle hareket eden büromuz, her dosyayı kendine özgü koşulları içinde değerlendirerek müvekkillerine özel hukuki strateji geliştirir. Yabancılar hukuku süreçlerinizde hukuki haklarınızı korumak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Yabancılar Hukuku Avukatı Neden Gereklidir?

Yabancılar hukuku, idari prosedürlerin karmaşıklığı, sürelerin hak düşürücü niteliği ve mevzuatın sık değişmesi nedeniyle uzmanlık gerektiren bir alandır. İkamet izni başvurusunda yanlış kategori seçimi, eksik belge sunulması veya sürelerin kaçırılması başvurunun reddine ve yabancının vize ihlali durumuna düşmesine neden olabilir. Deport kararlarında yedi günlük dava açma süresinin kaçırılması ise yabancının sınır dışı edilmesi ve giriş yasağı uygulanması sonucunu doğurur.

Yabancılar hukuku avukatı, başvuru dosyasının eksiksiz hazırlanmasından idari itiraz süreçlerinin yürütülmesine, iptal davası açılmasından yürütmenin durdurulması talebine kadar sürecin her aşamasında müvekkiline profesyonel rehberlik sağlar. Tahdit kodlarının analizi, en uygun hukuki yolun belirlenmesi, uluslararası koruma başvurularının hukuki çerçevesinin oluşturulması ve yabancıların Türkiye’deki ticari işlemlerinin yasal altyapısının kurgulanması gibi teknik konularda avukat desteği, sürecin sonucunu doğrudan belirleyen en önemli faktördür.

Sıkça Sorulan Sorular

İkamet izni başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?

İkamet izni başvuruları İstanbul’da ortalama iki ile altı hafta arasında sonuçlanmaktadır. Yoğun dönemlerde bu süre uzayabilir. Başvuru sonuçlanana kadar yabancı yasal olarak Türkiye’de kalabilir.

Vize sürem doldu ne yapmalıyım?

Vize süresinin dolduğunun farkına varılması halinde derhal il göç idaresi müdürlüğüne başvurulmalıdır. Kendi rızasıyla başvuran yabancılara terke davet prosedürü uygulanabilir ve daha hafif yaptırımlarla karşılaşılır.

Deport kararına karşı ne kadar sürede dava açılmalıdır?

Deport kararının tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine iptal davası açılmalıdır. Bu süre hak düşürücüdür ve kaçırılması halinde dava hakkı tamamen ortadan kalkar.

Yabancı Türkiye’de ev satın alabilir mi?

Evet. Mütekabiliyet ilkesi çerçevesinde birçok ülke vatandaşı Türkiye’de taşınmaz edinebilir. Askeri yasak bölgeler ve güvenlik bölgeleri hariç olmak üzere en fazla otuz hektar taşınmaz alınabilir.

Uluslararası koruma başvurusu reddedilirse ne yapılmalıdır?

Red kararının tebliğinden itibaren otuz gün içinde idare mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz süresince yabancı sınır dışı edilemez.

Çalışma izni ayrıca ikamet izni yerine geçer mi?

Evet. Çalışma izni aynı zamanda ikamet izni hükmündedir ve ayrıca ikamet izni alınmasına gerek yoktur.